Voor leerlingen, en misschien ook voor jou, is dit best een spannende situatie. Daarom is het allereerst van belang om een prettige sfeer te creëren. Om het ijs te breken, wordt eerst het kennismakingsspel gespeeld. Tijdens de briefing voorafgaand aan de kennismaking ontvang je het spel en de uitleg.

Structuur

Daarna kun je het gesprek op deze manier vormgeven:

  • Kijk samen naar de voorbereidende opdracht(en) die de leerlingen hebben gemaakt. Je krijgt deze tijdens de briefing, voorafgaand aan het gesprek, uitgereikt. Ook is dit het moment om de profielen van de leerlingen uit hun werkboek te bespreken.
    Tijdsduur: 5 minuten.
  • Je leerling heeft ter voorbereiding op het gesprek in zijn werkboek een eenvoudige beroepentest ingevuld. Bespreek de uitkomst hiervan. Check daarnaast welke opdracht uit het werkboek bij deze bijeenkomst moet worden ingevuld. Als de leerling de beroepentest nog niet heeft ingevuld, kun je de test tijdens het gesprek samen met de leerling doorlopen.
    Tijdsduur: 5 minuten.
  • Onderzoek de competenties van je leerling met behulp van het kwaliteitenspel. Tijdens de briefing voorafgaand aan het gesprek ontvang je dit spel en krijg je de bijbehorende uitleg.
    Tijdsduur: 15 minuten.
  • Bekijk op basis van de uitslag van het kwaliteitenspel wat voor beroep bij deze leerling zou passen. Ga na in hoeverre dit een match is met de mogelijke opleidingen waaruit hij kan kiezen.
    Tijdsduur: 10 minuten.
  • Laat je leerling het werkboek invullen en spreek actiepunten af. Voor het bedenken daarvan: zie de tekst hieronder.
    Tijdsduur: 5 à 10 minuten.

Actiepunten

Niet iedere vmbo’er die je spreekt, is even ver in het keuzeproces: de één weet al sinds zijn vierde dat hij bij de politie wil werken, de ander twijfelt nog als de aanmelding al de deur uit is. Afhankelijk van de fase waarin je leerling zich bevindt, kun je hem de volgende actiepunten laten uitvoeren.

De leerling heeft geen idee

Laat je leerling online een gratis beroepentest doen of vraag hem de website kiesmbo te bezoeken.

Vraag of hij een top-5 wil maken van dingen waarin hij goed in is of die hij leuk vindt. Bekijk tijdens het volgende gesprek welke beroepen hierbij passen.

Vraag je leerling of hij iemand heeft die hem goed kent, met wie hij kan praten over de toekomst. Dat kunnen ouders zijn, maar ook vrienden of andere familieleden. Laat hem die persoon vragen wat goed bij hem past.

De leerling twijfelt

Laat je leerling via kiesmbo meer informatie opzoeken over tenminste 3 opleidingen en vraag hem een lijst te maken met voor- en nadelen.

Vraag of je leerling iemand heeft die hem goed kent, met wie hij kan praten over de toekomst. Laat hem die persoon vragen wat goed bij hem past.

Ga na of je leerling iemand kent die een opleiding of baan heeft die hem leuk lijkt. Wat zou de leerling van deze persoon willen weten, en kan hij hem benaderen om zijn vragen te stellen?

Wellicht ken jij als coach iemand met een baan die je leerling leuk lijkt, en kan er een kennismaking of meeloopdag worden geregeld.

De leerling weet het al

Laat je leerling een top-5 maken met dingen die hij belangrijk vindt in een baan. Check of dat past bij de opleiding die hij wil volgen.

Vraag hem om te checken wat zijn ouders, verdere familie en vrienden ervan vinden. Denken zij dat het bij hem past?

Laat je leerling een motivatiebrief schrijven voor een nep-vacature uit zijn toekomstige werkveld. Op die manier kan hij ontdekken of hij die baan echt wil.

Zoek samen met je leerling uit waar hij de opleiding van zijn keuze kan volgen. Dit gaat gemakkelijk via kiesmbo.

Laat de leerling de actiepunten noteren in zijn werkboek én er een foto van maken. Op die manier is de kans groter dat ze daadwerkelijk worden uitgevoerd.

Voorbeeldvragen

  • Wat vind je leuke vakken op school? Welke niet? En waarom?
  • Ben je blij met de richting of het profiel dat je hebt gekozen?
  • Waar ben jij nou écht goed in, binnen en buiten school? Vraag naar concrete situaties.
  • Als je alles zou mogen kiezen, wat zou je dan willen doen of worden? Waarom past dit bij je?
  • Welke opleiding(en) zou je moeten doen om dat te bereiken?
  • Wat voor toekomst zien je ouders voor jou? Ben je het daarmee eens?
  • Hoe praat je met je ouders over jouw vervolgopleiding?

Lees hier meer over bijeenkomst 3.